How to Read Financial Reports on OpenInfo.uz
OpenInfo.uz nima?
OpenInfo.uz — O'zbekiston kompaniyalarining moliyaviy hisobotlari, auditorlik xulosalari va korporativ ma'lumotlarini ochiq e'lon qiladigan yagona portal. Har bir ommaviy kompaniya qonun bo'yicha o'z hisobotlarini shu yerga joylashtirishi shart.
Investor uchun bu — bepul va ishonchli ma'lumot manbai. Kompaniya rahbariyati nima desa demasin, raqamlar yolg'on gapirmaydi.
Hisobotlarni qanday topish kerak
- openinfo.uz saytiga kiring
- Qidiruv qatoriga kompaniya nomini yoki STIR (ИНН) raqamini kiriting
- Kompaniya profilida "Hisobotlar" bo'limiga o'ting
- MSFO yorlig'ini tanlang — bu eng to'liq hisobot turi
Asosiy moliyaviy hisobot turlari
1. Moliyaviy holat to'g'risidagi hisobot (Balans)
Kompaniyaning aktivlari, majburiyatlari va kapitalini ko'rsatadi.
- Aktivlar — kompaniya nimaga egalik qiladi
- Majburiyatlar — kompaniya kimga qarzdor
- Kapital — aksiyadorlarning ulushi
Muhim: Qarz / Kapital nisbati. 1 dan yuqori — kompaniya qarzga botgan.
2. Foyda va zararlar to'g'risidagi hisobot
Kompaniyaning daromadlari, xarajatlari va sof foydasini ko'rsatadi.
- Sof tushum — kompaniya qancha pul ishladi
- Yalpi foyda — tushum minus tannarx
- Sof foyda — hamma xarajatdan keyin qolgan foyda
Muhim: Sof foyda ketma-ket 3 yil o'syaptimi?
3. Pul oqimlari to'g'risidagi hisobot
Kompaniyaga haqiqiy pul qayerdan kelayotganini ko'rsatadi.
- Operatsion pul oqimi — asosiy faoliyatdan kelgan pul. Musbat bo'lishi kerak!
- Investitsion pul oqimi — o'sishga investitsiya
- Moliyaviy pul oqimi — kreditlar, dividendlar
Eng muhim qoida: Operatsion pul oqimi sof foydadan katta bo'lishi kerak.
Investor uchun 5 ta asosiy savol
- Daromad o'syaptimi? — 3 yil ketma-ket o'sish
- Foyda o'syaptimi? — daromaddan tezroq bo'lsa yaxshi
- Qarz nazorat ostidami? — Qarz/Kapital < 1
- Haqiqiy pul kelyaptimi? — operatsion pul oqimi musbat
- Dividend to'laydimi? — 50% dan yuqori bo'lsa, o'sishga investitsiya qilmayapti
XISOB Terminal da har bir kompaniyaning asosiy ko'rsatkichlarini ko'rishingiz mumkin. Ticker ustiga bosing — kompaniya profili ochiladi.
Raqamlar yolg'on gapirmaydi. Ularni o'qishni o'rganing.